پاداش خاصى معين نموده است و هر كسى طبق مقررات الهى به سزاى اعمال خود مىرسد و هرگونه پاداش و كيفر ، مخلوق خداوند است و كوچك‌ترين ربطى به شخص خوش كردار و يا بدكردار ندارد ، و خداوند ، در اختيار آن شخص مىگذارد و اين نظريه ، همان نظريهء اجر و مزد و كيفرهاى مقرراتى است . دستهء ديگر معتقد است تمام كيفرها و پاداش‌ها مخلوق نفس و روح انسانى است ، كه نفس انسان بىاختيار در آن جهان آن‌ها را خلق مىكند . اينان مىگويند كردار نيك و بد در اين جهان در نفس انسانى ملكات خوب و بد ايجاد مىنمايد و اين ملكات خميرهء انسان و جزء ذات او محسوب مىشود و هر ملكه‌اى ، مناسب خويش به صورت‌هايى از نعمت و نقمت مىآفريند هم‌چنان كه انسان در اين جهان ، مناسب ملكات و روحيات خويش ، يك سلسله افكار و معانى را در ذهن خويش ترسيم مىنمايد ، اشخاص خوش باطن در اين جهان با يك سلسله از افكار و تصورات نيك ، سروكار دارند و افراد ناپاك در خواب و بيدارى ، خواه ناخواه با افكار باطل و تصورات بد ، خويش را مشغول مىسازند . اين افكار بد و يا خوب ، محصول و معلول ملكاتى است كه در اين جهان كسب كرده است و اين ملكات در روز جزا ، خلاق نعمت‌ها و نقمت‌ها و شكنجه‌ها و دردها و روح و ريحان است و بىاختيار اين حقايق را به وجود خواهد آورد . نظريهء تجسم اعمال گروهى از دانشمندان بزرگ اسلام راه ديرگى انتخاب نموده